slecht: verschil tussen versies

777 bytes toegevoegd ,  1 maand geleden
geen bewerkingssamenvatting
*slecht
{{-etym-}}
* Oorspronkelijk in de betekenis van ‘eenvoudig, onaanzienlijk, gering’, vervolgens ‘ordinair, minderwaardig; onnozel’ (ook gespeld als ''slicht''). In de betekenis van ‘niet goed’goed [van afkomst]’ voor het eerst aangetroffen in 1573 {{sijs}}
*{{((}}
*{{erfwoord|nld}} afkomstig van {{ebank}}:
{{==}}
*Verwant in Germaans:
:'''West''': {{eng}}: slight ‘mager, zwak‘, ‘gering’, ‘kleinering; sneer’, ‘({{ang}}: sliht), {{deu}}: schlichtschlich ‘eenvoudig’, schlecht ‘niet goed’ ({{goh}}: sliht, sleht ‘glad, effen; eenvoudig, vriendelijk’), {{fry}}: sljocht ‘effen; eenvoudig; dwaas’ ([[Oudfries]]: sliucht)
:'''Noord''': {{swe}}: {{Q|slät|swe}} ‘vlak, effen’, slätt ‘vlakte’, {{dan}}: slet ‘niet goed’ (''verouderd'') ‘eenvoudig', {{nor}}: slett ‘glad, effen’, ({{non}}: sléttr ‘effen’), {{isl}}: sléttur, {{fao}}: slættur ‘glad’
:'''Oost''': {{got}}: slaihts ‘glad, effen’
{{))}}
{{adjcomp|p=1|{{pn}}|[[{{pn}}e]]|[[{{pn}}er]]|[[{{pn}}ere]]|[[{{pn}}st]]|[[{{pn}}ste]]|part=[[{{pn}}s]]|partcomp=[[{{pn}}ers]]}}
{{expr|Recht en '''slecht'''|oprecht en eenvoudig}}
{{expr|Van een koude (kale of '''slechte''') kermis (reis of markt) thuiskomen|ergens slecht wegkomen}}
{{-note-}}
*De betekenisontwikkeling van ‘glad, vlak’ naar ‘niet goed’ is beperkt tot de Nederlandse en Duitse taalgebieden (en eventueel Deens {{Q|slet|dan}}, wellicht beïnvloed door Duits schlecht ?). De tussenstappen van deze ontwikkeling zijn nog bewaard in het werkwoord {{Q|slechten|nld}} ‘vlak maken’, in de uitdrukking ''recht en slecht'' en in het bijwoord {{Q|slechts|nld}} ‘[[eenvoudigweg]]’ (later ‘alleen maar’).
{{-trans-}}
{{trans-top|1. niet goed}}